Van’da katledilen üniversite öğrencisi Rojin Kabaiş’in acılı ailesi, organize suç çetelerinin adı kullanılarak siber zorbalık ve açık tehditlerin hedefi haline geldi.
Toplum olarak zaten derin bir yas ve adalet arayışı içindeyken, suç ağlarının dijital mecralar üzerinden bu kadar rahat operasyon çekebilmesi vatandaşta devasa bir güvenlik endişesi yaratıyor. Sanal dünyanın artık sadece bilgi kirliliği değil, doğrudan organize birer korku imparatorluğuna dönüşmüş olması işin en acı tarafı. Rakip siteler olayı üç cümlelik ajite pasajlarla geçiştirirken, biz işin arka planındaki dijital güvenlik açıklarına, sosyal medyadaki denetimsizlik döngüsüne ve organize suç örgütlerinin algı yönetimi taktiklerine odaklanacağız.
Olayın arka planına baktığımızda, Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi öğrencisi Rojin Kabaiş’in şüpheli ölümüyle sarsılan Türkiye, şimdi de ailenin telefonlarına düşen mesajlarla sarsılıyor. Kendini “Can Dalton” olarak tanıtan odaklar, baba Nizamettin Kabaiş’i hedef aldı. Mesajlardaki “59 cinayetim var, sıradaki siz olacaksınız” söylemi, münferit bir psikopatın işinden ziyade organize suç yapıları üzerinden yürütülen sistematik bir sindirme politikası. Şifreli mesajlaşma uygulamaları ve sahte hatlar, suçlulara adeta koskoca bir kaçış alanı sunuyor.
Dijital çağın en büyük ironisi, iletişimi kolaylaştırırken kötü niyetli kişilere de sınırsız bir anonimlik kazandırmış olması. Bugün herhangi bir çete üyesi, elinde klavyeyle binlerce kilometre uzaktan bir ailenin telefonuna girip ölüm kusabiliyor. Emniyet güçlerinin siber suçlarla mücadele kapasitesi artsa da, yeraltı dünyası sanal numaralarla sürekli bir adım önde gitmeye çalışıyor. Tabii ki devletin ilgili birimleri bu tür vakalarda anında refleks gösteriyor, ancak toplumsal hassasiyetin en yüksek olduğu dosyalarda bu tarz provokasyonların artması toplumsal bir çürümenin habercisi.
Bu haberi incelerken insanın midesi bulanıyor. İnsan hayatının bu kadar ucuzlatılması, acılı bir babanın üzerine çete isimleriyle gidilmesi, dijital ahlakın bittiği yerdir. Sosyal medya platformlarının moderasyon algoritmaları hâlâ nefret söylemini ve tehditleri anlık olarak yakalayamıyor. Çünkü şirketler için kullanıcı güvenliği değil, etkileşim ve reklam gelirleri birinci sırada yer alıyor. X’te veya Telegram’da telif hakkı ihlali yaptığınızda saniyeler içinde banlanırsınız, ancak birini ölümle tehdit eden sahte bir hesap günlerce kol gevebilir.
Bu vahim tablonun hukuki ve psikolojik boyutları da en az teknik altyapısı kadar karanlık. Ailelerin yaşadığı çaresizlik hissi, siber saldırganların en çok beslendiği yakıt kaynağı. Korku yayarak gerçeği örtbas etmeye çalışan bu zihniyet, aslında toplumun adalet duygusuna suikast düzenliyor. Emniyet birimlerinin bu tür olaylarda IP adreslerinden fiziksel konuma ulaşma süresi kısalsa da, zarar çoktan verilmiş oluyor. Baba Nizamettin Kabaiş’in “Zaten kızımızı kaybettik, şimdi de bununla uğraşıyoruz” feryadı, dijital güvenliğin ne kadar hayati olduğunu yüzümüze çarpıyor.
Dijital Anonimliğin Suç Ağları Tarafından İstismarı
İnternet altyapısının temelleri atıldığı dönemde güvenlik değil, bilgi paylaşımının hızı ve erişilebilirliği ön planda tutulmuştu. Bugün karşı karşıya olduğumuz tablo, bu mimari açığın organize suç örgütleri tarafından nasıl maksimum düzeyde sömürüldüğünü gösteriyor. Sanal numaralar sağlayan uygulamalar, herhangi bir kimlik doğrulama adımına ihtiyaç duymadan on binlerce hat üretilmesine olanak tanıyor. Bu hatlar üzerinden atılan tehdit mesajları, kolluk kuvvetlerinin faili bulma sürecini uzatmasa da, suçlulara kısa vadeli bir psikolojik üstünlük kazandırıyor. Tehdit mesajını alan kişi, karşısında uluslararası bir suç şebekesi olduğunu düşünüyor ancak işin aslı genellikle ekran arkasında saklanan korkak manipülatörlerden ibaret.
Suç ağlarının bu tür hassas dosyalarda devreye girmesinin temel sebebi, kamuoyunun dikkatini dağıtmak ve dosyayı irdeleyen aileleri baskı altında tutarak sessizliğe gömmektir. Rojin Kabaiş davasında adaletin sağlanması için mücadele eden bir ailenin bu şekilde hedef alınması, organize kötülüğün hangi boyutlara ulaştığının net bir kanıtı. Siber devriyeler ve elektronik suçları soruşturma büroları 7/24 esasına göre çalışsa da, dijital mecralardaki hesap kirliliği ve veri gizliliği yasaları bazen soruşturma süreçlerinde yasal bariyerler oluşturabiliyor.
Sosyal Medya Platformlarının Sorumluluktan Kaçış Politikaları
Küresel teknoloji şirketlerinin Türkiye’deki temsilcilik açma zorunluluğu getirilmesine rağmen, içerik denetimindeki yerel hassasiyetler hâlâ istenen düzeyde değil. Şirketler telif hakları veya ticari markaların korunması söz konusu olduğunda yapay zeka tabanlı filtreleri saniyeler içinde devreye sokarken, insan hayatını ve psikolojik bütünlüğü tehdit eden mesajlar söz konusu olduğunda günlerce inceleme kuyruğunda bekletiyor. Bir ailenin acısı üzerinden yürütülen bu siber saldırıların platformlar tarafından “şikayet edilmediği sürece” görünmez kılınması, sistemin yozlaşmış yapısını açıkça ifşa ediyor.
Can Dalton gibi organize suç figürlerinin isimlerinin sosyal medyada birer korku markası gibi pazarlanması, genç kullanıcılar arasında özenilecek bir imaj gibi gösterilmesine zemin hazırlıyor. Platformlar bu tür çete isimlerini içeren hesapları proaktif olarak engellemek yerine, ancak büyük bir skandal patlak verdiğinde manuel müdahalede bulunuyor. Bu reaktif yaklaşım, suçluların ekmeğine yağ sürmekten başka bir işe yaramıyor.
Kolluk Kuvvetlerinin Dijital Dönüşümü ve Karşılaşılan Engeller
Emniyet Genel Müdürlüğü Siber Suçlarla Mücadele Daire Başkanlığı son yıllarda teknik kapasitesini ciddi oranda artırdı. VPN tünelleri, şifreli mesajlaşma protokolleri ve sahte IP logları artık uzman ekipler tarafından çözülebiliyor. Ancak suçluların kullandığı yöntemler de sürekli evriliyor. Birçok suç şebekesi, mesajları doğrudan kendi cihazlarından değil, ele geçirdikleri üçüncü şahıslara ait hacklenmiş sosyal medya hesapları üzerinden gönderiyor. Bu durum, hem soruşturmanın derinleştirilmesini zorlaştırıyor hem de masum insanların ikinci kez mağdur olmasına yol açıyor.
Baba Nizamettin Kabaiş’e gönderilen tehdit mesajlarının arkasındaki IP adreslerinin tespiti ve fiziki operasyona dönüştürülmesi adli makamların öncelikli gündem maddesi olmalıdır. Bu tarz eylemlerin cezasız kalması, benzer provokasyonları planlayan diğer suç odaklarına cesaret veriyor. Toplumsal huzurun tesis edilmesi için sadece sokaklardaki asayişin değil, dijital mecralardaki denetimin de demir yumrukla yürütülmesi şart.
Hukuki Boşluklar ve Caydırıcılık Sorunu
Türk Ceza Kanunu’nda tehdit ve şantaj suçlarının karşılığı bulunuyor ancak bu cezaların dijital ortamda işlenmesi durumunda uygulanan yaptırımlar, suçluların caydırılması için yetersiz kalabiliyor. Sanal hattan atılan bir tehdit mesajı ile yüz yüze yapılan tehdit arasındaki algı farkı yasalarca kapatılmış olsa da, uygulamadaki yavaşlık suçlulara zaman kazandırıyor. Ailelerin bu tür durumlarda mahkeme kapılarında yıllarca adalet araması, siber zorbaların ekmeğine yağ sürüyor. Hızlı yargılama usullerinin dijital suçlar için baştan aşağı yeniden yapılandırılması gerekiyor.
Organize suç odaklarının dijital platformlardaki varlığına karşı daha sert regülasyonlar gelmesi artık bir tercih değil, zorunluluk. Anonimliğin suç işleme özgürlüğü olmadığını herkesin anlaması gerekiyor. Yarın benzer bir dijital provokasyonun hedefi siz veya sevdikleriniz olduğunda, arkanızda duracak o dijital kalkan ne kadar sağlam?
